Spreektekst Algemene Europese Beschouwingen 2026. 29-09-2026
Spreektekst Algemene Europese Beschouwingen 2026. 29-09-2026
EERSTE TERMIJN.
Een goede samenwerking gaat uit van deelnemers die elkaar op een gelijkwaardige manier steunen. Europese samenwerking in de EU is juist het tegengestelde. Eén deel geeft vooral en een ander deel neemt vooral. Daarbovenop zit er nog een Europese Commissie die eenzijdig haar zin doorramt. En dit dreigt alleen nog maar erger te worden. De arrogantie en onbegrensde machtswellust van de Brusselse eurocraten in de ongekozen Europese Commissie spatten er vorige week van af als nooit tevoren bij de Staat van de Unie van Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Ik geef een aantal voorbeelden daarvan uit deze potsierlijke Europese neptroonrede. Von der Leyen heeft het over een sterker, onafhankelijk Europa. Is dat de Brusselse elite die zich onafhankelijk waant van de eigen Europese volkeren? Ze heeft het over een Europa dat er is voor de Europeanen en dat alleen Europa de Europeanen echte soevereiniteit kan bieden. Hoezo "onafhankelijk" als de lidstaten juist meer afhankelijk zijn van Brussel? Hoezo "Europa voor de Europeanen" terwijl Europa overspoeld blijft worden door migranten uit met name Afrika en de Arabische landen? Welke soevereiniteit wordt er geboden als de Europese burgers niet eens de Europese Commissie kunnen kiezen of wegstemmen? En dat terwijl de nationale soevereiniteit van de lidstaten steeds verder wordt uitgehold en afgepakt door Brussel. Klimaat, natuur, stikstof, energie, ons geld, ontwikkelingshulp en noem het allemaal maar op. Steevast dringt de EU ons onwerkbare en onnodige maatregelen op en laat ze onze burgers zich blauw betalen. Wat schieten we op met zo'n EU? Kan de minister daar eens op reflecteren?
In plaats van een vrijwillige samenwerking van vrije soevereine natiestaten, zit Europa opgescheept met een zichzelf in stand houdende machtsconcentratie van ongekozen eurocraten met Von der Leyen als een spin in het web. Binnen de huidige Europese Commissie heeft ze met een verdeel-en-heerstactiek de portefeuilles van de Eurocommissarissen zo verdeeld dat niemand om haar heen kan. En dan durft ze zelf te verkondigen: "Een narratieve strijd probeert het vertrouwen in Europa te verzwakken, onze democratieën lam te leggen." Maar als er één lamlendige democratie is, dan is het wel de Europese Unie, die bovendien zelf de democratieën van lidstaten lamlegt door zich te bemoeien met interne aangelegenheden. De EU slaagt er zelf het hardste in om het vertrouwen in Europa te verzwakken. Haar eigen beleidspulp is de narratieve strijd waar ze zelf over struikelt. Zo'n Europese Unie heeft ons niets te bieden.
Ook spreekt Von der Leyen over een Europa dat zijn welvaart veiligstelt. Maar dat doe je niet door het afromen van de welvaart van lidstaten als Nederland, en het geld vervolgens te verbrassen in een ongekend hoge EU-begroting, die bovendien jaar op jaar wordt afgekeurd door de eigen Europese Rekenkamer. Mijn vraag aan de minister: wanneer wordt dat signaal eindelijk eens serieus genomen? Wat doet het kabinet met zulke Rekenkameradviezen? Worden daar eindelijk eens stevige consequenties aan verbonden? Of neemt het kabinet de Europese Rekenkamer niet serieus?
Verder roept Von der Leyen iets over een sterk en onafhankelijk Europa en het samen strijden voor onze Europese gedachte, om in één adem af te geven op ultranationalisten. Met deze retoriek dendert Von der Leyen door naar een Europese superstaat. Zo'n EU-superstaat is toch bij uitstek ultranationalistisch, helemaal met haar plannen voor een Europese veiligheidsraad, een soort Europese NAVO, inclusief een artikel 4-procedure, waarbij de EU transformeert naar een militair machtsblok?
Daarnaast wordt als duveltje uit een doosje Canada gepresenteerd als geassocieerd lid. Noch de burger, noch de lidstaten is hierover iets gevraagd, terwijl de commissievoorzitter als Brusselse Bonaparte haar EU-imperium aan het optuigen is. Of was de minister vooraf wél op de hoogte van het aanwijzen van Canada als geassocieerd lid? Graag een reactie.
Waar wordt de EU van betaald? Van ons spaargeld. We hebben een grote hoeveelheid spaargeld, aldus Von der Leyen, die bij haar aantreden een gedurfd plan heeft opgesteld waarbij spaargeld onze toekomst financiert. Dit is echter niet het spaargeld van de EU. Dit is geld van onze burgers, de Nederlandse spaarders voorop, dus niet van de eurocraten. Kan de minister aangeven of hij wil voorkomen dat de Europese Commissie zomaar in het spaargeld van onze burgers kan graaien? Kan hij uitsluiten dat er risico's ontstaan ten aanzien van onze spaartegoeden?
En waar gaat ons geld naartoe? Bijvoorbeeld zomaar even een miljard euro naar de wederopbouw van Gaza en de ondersteuning van de Palestijnse Autoriteit. En dan spreekt Von der Leyen ook nog over "het intense lijden in Gaza en het teugelloze geweld van de kolonisten op de Westelijke Jordaanoever" en zegt ze dat het Israëlische nederzettingenbeleid onaanvaardbaar is. Hoezo moet de EU zich hierin mengen? Waarom dan geen woord over de jihadistische terreurdaden van Hamas, over 7 oktober '23, over de voortdurende terreur tegen de Israëlische bevolking, het gevaar van Islamitische strijders en ook niets over de onveiligheid van de Joodse bevolking in Europa? Hoe kijkt de minister hiernaar? Kan hij uitsluiten dat er geld vanuit de EU terechtkomt bij bijvoorbeeld jihadistische organisaties in Gaza? Is hij bovenal bereid om te stoppen met het uitdelen van ons geld hiervoor vanuit Brussel? Stop ook met het voor 2 miljoen via CORDIS financieren van een eco-jihad en een eco-islam in Indonesië; ik verzin het niet, zelfs de Universiteit van Amsterdam werkt hier nog aan mee. Stop ook het uitdelen van blenders op scholen in Afrika, waar niet eens elektriciteit beschikbaar is.
Over elektriciteit gesproken: Von der Leyen heeft de mond vol over elektrificatie, om die in de EU uiterlijk in 2040 te verdubbelen. Vorig jaar zou 80 gigawatt aan hernieuwbare capaciteit zijn geïnstalleerd, maar er zou nog zes keer zo veel capaciteit moeten worden aangesloten, waartoe een pakket Europese netten wordt ingezet. Ons Nederlandse stroomnet is al totaal opgeblazen door die hernieuwbare capaciteit, met name door de wiebelstroom uit zon en wind. Kan de minister aangeven wat dit voor ons land gaat betekenen? Kan hij uitsluiten dat de EU ons bijvoorbeeld nog meer windturbines gaat opdringen of nog meer bossen gaat verstoken als biomassa? Wat betekent dit voor ons elektriciteitsnet en, vooral ook, qua kosten? Waarom zo dogmatisch inzetten op hernieuwbaar in plaats van te focussen op de enige echte oplossing, namelijk kernenergie? Graag een reactie.
Tussen al het geloei over klimaatverandering door zit er in haar speech toch nog één terecht punt, namelijk over voedselzekerheid. Hierover wordt gesteld: "De Europese landbouwers zijn de beste ter wereld. We zullen hen bij elke stap ondersteunen." Dit staat echter haaks op wat er in de praktijk gebeurt. Mede vanwege Europese regels, zoals de Vogel- en Habitatrichtlijn, worden onze boeren verdreven van hun land.
Kan de minister aangeven hoe dit ondersteunen van onze landbouwers zich rijmt met het Nederlandse kabinetsbeleid om vanwege stikstof en Natura 2000 onze boeren naar de afgrond te duwen? Hoe rijmt dit zich met de Europese plannen en met de ambitie voor voedselzekerheid? Is dit niet juist een reden om vanwege Natura 2000 en stikstof in Brussel met de vuist op tafel te slaan? Graag een reactie.
De EU-bemoeizucht gaat steeds verder, met name via de nieuwe Europese pijler van sociale rechten en een betuttelende EU Kids Act over het gebruik van social media gekoppeld aan wetgeving over digitale rechtvaardigheid. Dat gaat niet alleen over kinderen, maar over iedere internetgebruiker. De EU meent zich nu ook met zorg en wonen te moeten bemoeien via onder andere de Europese Care Deal en de Verordening betaalbaar wonen. Waar bemoeit de EU zich mee? Terwijl onze landen overspoeld worden door de massa-immigratie via de open Europese grenzen, wordt er nu schijnheilig gepronkt met zogenaamd betaalbaar wonen. Kan de minister aangeven of hij bereid is de eerste, de tweede en alle volgende prioriteiten te leggen bij het sluiten van de grenzen voor de massa-immigratie en de EU terug naar zijn hok te sturen voor die sociale pijler?
Dan over de bestorming en invasie in Ceuta. Von der Leyen plengt krokodillenkranen dat de realiteit aan onze grenzen op de proef wordt gesteld. Met een halfslachtig Europees migratiebeleid waarbij uiteindelijk de grenzen toch nog open blijven staan en zogenaamde solidariteit het uitgangspunt is zullen onze grenzen op de proef gesteld blijven worden. We kunnen nog niet eens een ongewenste asielzoeker uitzetten naar Italië. In plaats van de grenzen nu echt dicht te houden voor massa-immigratie zet Von der Leyen de achterdeur toch weer wagenwijd open met haar initiatief voor vaardigheden en banen voor jongeren in het Middellandse Zeegebied en het faciliteren van zogenaamde legale migratie met nieuwe gatewaykantoren in partnerlanden. Dit kan zomaar gebruikt worden om met een werk- of studievisum de EU binnen te komen en dan alsnog asiel aan te vragen. Van Frontex begreep ik dat jaarlijks grote groepen hun werk-, studie- of toeristenvisum laten verlopen in de EU en vervolgens asiel aanvragen om zo toch in de procedure te komen. Kan de minister dit bevestigen? Kan hij ook aangeven of hier iets aan gedaan wordt en of dit met deze plannen van Von der Leyen niet nog veel erger zal worden?
Von der Leyen bejubelt wat er nu in Hongarije gebeurt omdat het koos voor Europa. Eerdere democratische keuzes van de bevolking van een lidstaat worden daarmee als onwenselijk weggezet. De EU is daarmee zelf antidemocratisch. Daar voegt ze aan toe met het volgende MFK nog verder te willen gaan door een zogenaamde eerbiediging van de rechtsstaat als absolute voorwaarde te verbinden aan EU-financiering. Maar is de EU zelf wel een rechtsstaat en vindt daar effectieve democratische controle op plaats? Quod non, maar wel wordt er 7,6 miljard euro uitgegeven voor het programma AgoraEU om via ngo's en de media Europese waarden te verkondigen. Dat is EU-propaganda. Ondertussen dendert de uitbreidingstrein verder. Oekraïne wordt ondanks massale corruptie voortdurend naar voren geschoven als kandidaat en op kortere termijn met name Albanië en Montenegro. In de praktijk is Albanië een door- en doorcorrupte narcostaat. Nederland vindt het nodig om het kantoor van de speciale aanklager tegen georganiseerde misdaad en corruptie in Albanië te ondersteunen, maar een land dat zo verrot is, moet je er toch überhaupt niet bij willen hebben? Wat schieten wij hiermee op? Montenegro is ondertussen meer een vazalstaat van de Europese Commissie geworden die alleen nog maar in staat is Brusselse dictaten uit te voeren om de toetreding mogelijk te maken. Is dat nu soevereiniteit? Graag een reflectie van de minister.
Voorzitter, afrondend. Von der Leyen heeft Nederland niets te bieden. Deze Europese Commissie maakt de problemen alleen maar erger en complexer voor ons land. Het voorgestelde Meerjarig Financieel Kader stijgt de komende jaren tot een recordhoogte en er wordt met het Eigenmiddelenbesluit ook nog ingezet op directe Europese belastingen. Onacceptabel. Bovenal moeten we over onze eigen grenzen, ons eigen geld en onze eigen regels kunnen beslissen. Dát is soevereiniteit. Dat is niet de Europese superstaat die Von der Leyen voorstaat. Dan is een nexit een wenkend perspectief om te ontkomen uit het verstikkende Brusselse moeras.
TWEEDE TERMIJN.
We moeten niet als makke lammetjes achter Von der Leyen aan lopen, niet achter die Europese Commissie. Want de Europese kiezers blijven immers ook geen makke lammetjes, maar die groeien net zoals lammeren op tot trotse rammen. Die rammen rammen terug, die beuken terug, richting Brussel. Dat zien we nu gebeuren bij verkiezingen in diverse Europese lidstaten. Dat is een belangrijk signaal dat hopelijk ook deze minister ter harte neemt.
Voorzitter. Vandaag hebben we ook gezien dat het voorstel is gekomen om de veto's af te schaffen op het gebied van de Europese samenwerking, omwille van de uitbreiding van de Europese Unie. Om landen als Albanië erbij te halen, moet uiteindelijk onze soevereiniteit, ook van Nederland, worden ingeperkt en krijgen wij dus beperkingen op onze mogelijkheid om veto's uit te spreken. Dat is wat de PVV betreft in ieder geval onacceptabel. Ik hoor graag van de minister of hij mee wil gaan met het voorstel, want dit gaat heel erg ver.
Dan over de elektrificatie. Daar zei de minister in eerste termijn van: dat is de goedkoopste en de meest efficiënte oplossing. Ik heb even een Telegraafartikel van afgelopen 7 september erbij gepakt, een interview met Samuel Furfari, een professor op het gebied van energie die meer dan 35 jaar voor de Europese Commissie heeft gewerkt als een van de hoogste ambtenaren op het gebied van klimaat. Die zegt zelf: afgelopen jaar bestond de uiteindelijke energievraag voor 87% uit fossiel en voor slechts 3% uit wind en zon. Daar gaan we dus de oorlog niet mee winnen. Over groene waterstof zegt hij: dat is financieel onhaalbaar, ook ten opzichte van gewoon aardgas. Buiten de EU doet helemaal niemand daar iets aan. Heeft de minister ook kennisgenomen van dit interview? Wat is zijn reactie op deze bevindingen?
Dan voedselzekerheid en onze boeren. Daarvan zegt de minister dat het aandacht krijgt. Ja, aandacht is leuk, maar de productie gaat helemaal down the drain. Van onze boeren, die altijd geweldig produceren, blijft helemaal niets over, terwijl een land als Polen altijd een voorbeeld heeft genomen aan de efficiënte en moderne Nederlandse productiemethoden. Wat blijft er dan dus nog over van onze boeren als dit zo doorgaat? Is de minister echt bereid om eens een keer actie te ondernemen richting Brussel op dit vlak?
Het gebied van migratie. Deze week zien we ook weer 900 asielzoekers Nederland binnenkomen. Dat gaat iedere week maar door. Dan vraag ik aan de minister: wanneer is hij bereid om een stap verder te gaan dan wat er nu in het Migratiepact ligt, waarvan we nog moeten zien wat ervan terecht komt? Kijk ook eens een keer kritischer naar het EVRM, want nou is ook het Verenigd Koninkrijk voornemens om daar nog steeds uit te stappen.
Voorzitter. Wat schieten we nu op met deze EU? De minister zegt dat de interne markt belangrijk is, maar ondanks dat schieten we met deze politieke unie helemaal niets op, en al helemaal niet met zo'n peperduur MFK, dat nu voorligt en waar dit kabinet toch nog in mee wil gaan. Ik kom dus tot dezelfde conclusie als in de eerste termijn: we moeten heel erg hard naar een nexit toe.
